W Ewangeliach Mateusza i Łukasza Jezus mówi o „znaku Jonasza”, ale każdy z tych tekstów ukazuje go inaczej. Dla Mateusza to zapowiedź Paschy – śmierci i zmartwychwstania Chrystusa. Dla Łukasza – prorok Jonasz sam staje się znakiem przez swoje posłuszeństwo i głoszenie nawrócenia. Co to mówi o nas? Może dziś to my jesteśmy wezwani, by być „Jonaszami” – żywym znakiem Bożej obecności w świecie pełnym wątpliwości.

Ewangelia (Łk 11, 29-32)

Z Ewangelii według Świętego Łukasza:

Gdy tłumy się gromadziły, Jezus zaczął mówić: «To plemię jest plemieniem przewrotnym. Żąda znaku, ale żaden znak nie będzie mu dany, prócz znaku Jonasza. Jak bowiem Jonasz stał się znakiem dla mieszkańców Niniwy, tak będzie Syn Człowieczy dla tego plemienia.

Królowa z południa powstanie na sądzie przeciw ludziom tego plemienia i potępi ich; ponieważ ona z krańców ziemi przybyła słuchać mądrości Salomona, a oto tu jest coś więcej niż Salomon.

Ludzie z Niniwy powstaną na sądzie przeciw temu plemieniu i potępią je; ponieważ oni dzięki nawoływaniu Jonasza się nawrócili, a oto tu jest coś więcej niż Jonasz».

Komentarz do Ewangelii

W dwóch Ewangeliach synoptycznych – u Mateusza i u Łukasza – Jezus mówi o „znaku proroka Jonasza”. Ale sens tego znaku wydaje się inny. Mateusz (Mt 12, 38–42) widzi w nim zapowiedź Paschy: tak jak Jonasz był trzy dni w brzuchu wielkiej ryby, tak Syn Człowieczy będzie trzy dni w łonie ziemi. U Mateusza znak Jonasza to symbol śmierci i zmartwychwstania Chrystusa – sedna chrześcijaństwa.

Łukasz idzie innym tropem. Nie wspomina o trzech dniach, nie mówi o rybie. Pisze, że to sam Jonasz stał się znakiem dla mieszkańców Niniwy. Jak? Szedł i głosił: „Jeszcze czterdzieści dni i Niniwa zostanie zburzona” (Jon 3,4b). I ludzie uwierzyli Bogu, który mówił przez proroka. Usłyszeli i zobaczyli tego, który słucha Boga. A jak z tym słuchaniem Boga było w całej misji Jonasza – to już inna historia. Ale tę jedną rzecz zrobił dokładnie tak, jak Bóg polecił.

Bóg nie chowa się przed nami. Wokół pełno jest śladów Jego miłości i obecności. Znak Jonasza to więc nie cud, który można zobaczyć oczami, ale człowiek, który pozwolił Bogu przemienić swoje serce. Jonasz – mimo oporu i lęku – stał się narzędziem Bożego działania. Jego obecność, jego słowo, jego posłuszeństwo stały się znakiem dla innych.

Tak samo Jezus: swoim życiem i nauczaniem nawoływał do nawrócenia. Dziś przemawia przez Kościół i przez wszystkich, którzy uwierzyli Jego słowu. W świecie, który wciąż szuka dowodów i cudów, największym znakiem jest świętość życia, dobroć i przebaczenie.

Może właśnie my jesteśmy dziś wezwani, by być „Jonaszami” – nie idealnymi, ale prawdziwymi. Takimi, przez których inni mogą zobaczyć, że Bóg naprawdę jest – i że jest dobry.